Nga Shefki Hysa
TË RILINDËSH PREJ FERRIT
Shënime për romanin "Vorbulla" të shkrimtarit Pjetër Arbnori
Thuhet se Bota lindi prej Kaosit, se Drita lindi prej Territ. Mirepo nuk mund të pranohet se edhe jeta lindi prej vdekjes. Jeta është Bota plot dritë. Jeta është vazhdimisht e rrezikuar prej Vdekjes, ashtu si edhe Bota prej Kaosit, si Drita prej Territ. Megjithatë Jeta gjallon në Botë prej mijëra e mijëra vjetësh të shkuara. Jeta mbijeton, verçanërisht, te Njeriu - krijesa e vetme e arsyeshme dhe më e rrezikuara e kësaj Bote. Njeriut i kërcënohet gjithçka. Njeriu i kercënuar bashkëjeton me rrezikun, i reziston rrezikut. Gjithandej rreziqe e mbi të gjitha rreziku prej llojit të vet.
Në vorbullat e historisë shfaqen jo vetëm individë, po edhe popuj luftëtarë. Raca të kërcënuara nga të tjera raca njerëzore. Popuj të rrezikuar nga të tjerë popuj. Midis të rrezikuarve, populli shqiptar mbetet me i rrezikuari. Ndoshta që në kohërat e Prometeut. Shqiptari - modeli i njeriut të rrezikuar. Madje edhe nga vetvetja. Gjysh pas gjyshi i gllabëruar në shtjellat e vorbullave të vdekjes.
S'mund të thuash se zjarri rindizet prej hirit të vet, por shqiptari i përvëluar nëpër luftëra, nga dyndjet e barbarëve dhe të perandorive të Perendimit dhe të Lindjes, është rilindur prej hirit të tij. Heroi shqiptar sa e sa herë ka rilindur prej mortit që binte mbi kryet e tij. Izraelitët, të përndjekurit biblikë, nëpër valët e historisë së njerëzimit mbijetuan. U përndoqën rishtaz, pothuajse gjer në shfarosje, prej nazistëve. Njerëzimi i bëri homazhe dhimbjes izraelite. Dhimbjes shqiptare, përkundrazi, i është kthyer shpina.
Shqiptarit i është dashur të ridalë sa e sa herë prej rrënojave të perandorive. Ka rizbuluar vetveten, ashtu siç arkeologët zbulojnë statujat antike pas gërmimeve tejet lodhëse. Perandori pas perandorish janë shembur mbi kryet e shqiptarit dhe ai është ringritur, ashtu marramendthi, i përplagur, nëpër muzgjet perandorike dhe ka mundur të rezistojë heroikisht, nga njëra pragvdekje në tjetrën, nga njëri rreth i ferrit në tjetrin, përderisa ka rilindur përsëri e përsëri.
Të tillë heronj mishëron romani "Vorbulla" i shkrimtarit Pjetër Arbnori. Heronj të rilindur prej vorbullave të ferrit njerëzor. Pasi ta lexojë "Vorbullën" ndokush mund të thotë se Arbnori ka rikrijuar artistikisht një realitet historik të shkëputur prej vorbullave të muzgjeve të periudhës pas Lidhjes së Prizerenit. Mirëpo, pavarësisht nga ngjyrimet kohore dhe origjinaliteti i papërsëritshëm i ngjarjeve dhe episodeve që rrëfehen në vepër, heronjtë e saj të sjellin ndërmend luftëtarin e qëndresës së të gjithë mijëvjeçarëve shqiptarë, madje edhe heroin e rilindur prej epokës se ferrit komunist. Pra, "Vorbulla" është një prerje e historisë mijëvjeçare shqiptare, pavarësisht nga pozicioni kohor që përjetohet, është sintezë e pështjellimeve të së shkuarës dhe të së ardhmes, sa përimitim aq edhe përgjithësim artistik. Një vepër e krijuar në rrethana të pazakonshme, e lindur si shtjellë drite në terrin e burgjeve, me personazhe të pazakonshëm, që i ngjajnë, pak a shumë, krijuesit të tyre.
Arbnori u rilind prej ferrit, duke u shpëtuar mrekullisht vargonjëve të vdekjes. Ferri i kuq gllabëroi shumë viktima, si personazhet e pafat të përrallave që, për t'u pasuruar apo për të patur të Bukurën e Dheut për nuse, marrin atë "udhë nëpër të cilën vete dhe nuk kthehesh". Përkundrazi, Arbnori, nëpër këtë udhë përfundoi në "botën e përtejme" të burgjeve komuniste. Mbijetoi gjithë tmerret e rrathëve të ferrit dhe, më në fund gjeti udhën e kthimit i ngarkuar me ngadhnjim dhe me tërë ato pasuri - veprën e vet letrare, midis tyre edhe romani "Vorbulla", si dhe të Bukurën e Dheut - nderimi që meriton shkrimtari.
"Ai i shpëtoi epidemisë së murtajës", thuhet në të tilla raste. Ai mbijetoi, si dhe personazhet gati mitikë të "Vorbullës". Për hir të artit dhe aftësisë për të rilindur, ai do të gdhendet në kujtesën e brezave.
Wednesday, December 5, 2007
Nga Bujar Shurdhi
ÇAMËT NUK I HARROJNË NËNTORËT
Gjithmonë populli shqiptar ka ditur të organizohet, të realizojë Kuvende të mëdha vetëvendosëse e të mbrohet nga pushtuesit e çdo lloj kohe. Me arritjet e veta ka ditur si të mbijetojë, duke i shpëtur asimilimit e shfarosjes prej dyndjeve barbare nëpër shekuj.
Edhe krahina martire e Çamërisë ka qenë dhe është pjesë e patjetërsueshme e Kombit shqiptar. Ajo dhe bijtë e saj e kanë thënë fjalën e vet në momente kyçe të historisë shqiptare. Jo më kot Heroi ynë Kombëtar, Gjergj Kastrioti Skënderbeu, në momentin kur pa të valvitej flamuri kuq e zi, në kalanë e Krujës, ndër të tjera theksoi: "Të parët tanë janë epirotasit, nga vinte i famshmi Pirro". Pra, thënia e tij vërteton edhe njëherë se Çamëria ka qenë dhe mbetet pjesë e Shqipërisë dhe se asgjë nuk lind dhe nuk mund të shuhet vetvetiu.
Në këtë kuptim Kuvendi i Prevezës së Çamërisë ishte fillimi i mbrojtjes së çështjes sonë kombëtare, dikur do të jetë edhe realizimi i të drejtave mbarëshqiptare për liri e për të drejtat e tjera legjitime njerëzore.
Ismail Qemali në Kuvendin e Vlorës ka nënvizuar se është një ditë e shenjtë shpallja e Pavarësisë në qytetin e Vlorës, në Vlorën Heroike, për të gjithë shqiptarët. Në këtë kuvend theksi i plakut atdhetar të Vlorës, ishte: "Lipset me çdo kusht të fitojmë edhe Kosovën, Manastirin dhe Janinën me gjithë Çamërinë". Dhe më tej plaku fisnik e mjekërbardhë vazhdonte: "Kam uznatje tek Zoti i Madh, që me ndihmën e të gjithë atdhetarëve shqiptarë, edhe me mirëdashjen e njerëzve, ta shikojmë Shqipërinë e lirë e të pavarur, dhe dëshirojmë që kombi shqiptar të kishte në gjirin e tij edhe djemtë e rrëmbyer nga egërsirat e jugut e të veriut"…
Në mbledhjen e katërt të Kuvendit të Vlorës shënohet se zotëria Myfit bej Gjirokastra kërkon fjalën dhe thotë: "Meqenëse telegrafi me Çamërinë nuk punon, është mirë të quhen prej Kuvendit delegatë të krahinës së Çamërisë zotërinjtë, të cilët kanë ardhur më shpejt. Propozimi i z. Myfit bej Gjirokastra u pranua prej të gjithë zërave. Kështu delegatë të Çamërisë ishin: Veli Gërra (Rashadija) nga Gumenica, Vesel (Jakup) Vejseli nga Margëlliçi, Aziz Tahir Ajdonati nga Paramithia dhe Rexhep Demi nga Filati, Pra kështu u saktësua pjesëmarrja e delegatëve të Çamërisë në Kuvendin Historik të Vlorës.
Rasim Dinua nga krahina e Çamërisë u caktua nga qeveria e Ismail Qemalit, Sekretar i Jashtëm. Qysh në muajin dhjetor të vitit 1912 Qeveria e Vlorës i telegrafonte Rasim bej Dinos në Londër: "Kërkesa jonë e vetme synon për një Shqipëri jetëgjatë dhe homogjene, gjë që do na lejojë të mbajmë në të ardhmen marrëdhënie të mira me fqinjët"…
Ardhja e qindra luftëtarëve çamë, me në krye komandantin Muharrem Rushiti në mbështetje të Luftës të Vlorës më 1920, ishte patjetër një domethënie shumë e madhe e një qëndrim atdhetar mbarëkombëtar. Atdhetari Avni Rustemi, për të respektuar luftëtarët e krahinës së Çamërisë, i kërkoi qeverisë së asaj kohe t’i vendoste një rruge kryesore në qytetin e Vlorës emrin "Çamëria". Edhe sot e kësaj dite rruga nga sheshi në skelë të Vlorës dhe deri tek shkolla e Akademisë së Marinës quhet "Çamëria".
Lind vetiu pyetja: Mos vallë ishte ekzistenca e kësaj rruge me emrin "Çamëria" sebepi që u zgjodh çami Ali Demi (Hero i Popullit) Sekretar i Parë i Qarkorit për Zonën e Parë Operative Vlorë-Gjirokastër?!…
Rininë e tij atdhetari çam Ali Demi e kaloi në Gjimnazin e Gjirokastrës. Atje u njoh me lëvizjen antifashiste, u njoh dhe me shokët e tij të idealit, gjë për të cilët dha edhe jetën, në lulen e rinisë.
Dihet se për popullin shqiptar ka qenë gjithmonë e pranishme motoja një bie e qindra ngrihen. Atdhetari çam Ali Demi ra si hero dhe shqiptarët e krahinës së Çamërisë u çuan njëzëri të frymëzuar prej heroizmit të tij dhe krijuan batalionin Antifashist "Çamëria", i cili, midis të tjerash, ka luftuar dyzet e dy ditë pandërprerje kundra forcave nazi-fashiste në Konispol.
Jo më kot Heroi i Popullit Ali Demi është respektuar dhe vazhdon të respektohet në forma dhe në mënyra të ndryshme prej shqiptarëve. Shumë institucione kanë emrin e këtij heroi, shumë rrrugë dhe zona të ndryshme të qyteteve tona gjallojnë me këtë emër.
Motra e e këtij heroi, Nekie Demi, megjithëse shumë e moshuar, kur ka veprimtari me tematikë kombëtare shqiptare, gjen forca e energji dhe vjen për ta thënë fjalën e saj. Ajo është e pranishme gjithmonë kur përmenden Prishtina, Tetova, Tirana, Ulqini, Janina dhe Preveza.
Janë këto e shumë të tjera arsyet që çamët respektohen në të gjitha kohërat dhe zënë vazhdimisht vendin e tyre edhe në institucionet drejtuese më të larta të shtetit shqiptar.
Që në fillimet e kohës së pluripartizmit ka pasur deputetë në Parlamentin shqiptar nga krahina shqiptare e Çamërisë, ka edhe tani. Mund të përmendim deputetin Leonard Demi, por edhe drejtues si Shefki Hysa në instanca nga më të larta të shtetit.
Shqiponja nuk fluturon dot vetëm me njërin krah. Edhe Shqipëria amë nuk bën dot pa Kosovë e Çamëri…
ÇAMËT NUK I HARROJNË NËNTORËT
Gjithmonë populli shqiptar ka ditur të organizohet, të realizojë Kuvende të mëdha vetëvendosëse e të mbrohet nga pushtuesit e çdo lloj kohe. Me arritjet e veta ka ditur si të mbijetojë, duke i shpëtur asimilimit e shfarosjes prej dyndjeve barbare nëpër shekuj.
Edhe krahina martire e Çamërisë ka qenë dhe është pjesë e patjetërsueshme e Kombit shqiptar. Ajo dhe bijtë e saj e kanë thënë fjalën e vet në momente kyçe të historisë shqiptare. Jo më kot Heroi ynë Kombëtar, Gjergj Kastrioti Skënderbeu, në momentin kur pa të valvitej flamuri kuq e zi, në kalanë e Krujës, ndër të tjera theksoi: "Të parët tanë janë epirotasit, nga vinte i famshmi Pirro". Pra, thënia e tij vërteton edhe njëherë se Çamëria ka qenë dhe mbetet pjesë e Shqipërisë dhe se asgjë nuk lind dhe nuk mund të shuhet vetvetiu.
Në këtë kuptim Kuvendi i Prevezës së Çamërisë ishte fillimi i mbrojtjes së çështjes sonë kombëtare, dikur do të jetë edhe realizimi i të drejtave mbarëshqiptare për liri e për të drejtat e tjera legjitime njerëzore.
Ismail Qemali në Kuvendin e Vlorës ka nënvizuar se është një ditë e shenjtë shpallja e Pavarësisë në qytetin e Vlorës, në Vlorën Heroike, për të gjithë shqiptarët. Në këtë kuvend theksi i plakut atdhetar të Vlorës, ishte: "Lipset me çdo kusht të fitojmë edhe Kosovën, Manastirin dhe Janinën me gjithë Çamërinë". Dhe më tej plaku fisnik e mjekërbardhë vazhdonte: "Kam uznatje tek Zoti i Madh, që me ndihmën e të gjithë atdhetarëve shqiptarë, edhe me mirëdashjen e njerëzve, ta shikojmë Shqipërinë e lirë e të pavarur, dhe dëshirojmë që kombi shqiptar të kishte në gjirin e tij edhe djemtë e rrëmbyer nga egërsirat e jugut e të veriut"…
Në mbledhjen e katërt të Kuvendit të Vlorës shënohet se zotëria Myfit bej Gjirokastra kërkon fjalën dhe thotë: "Meqenëse telegrafi me Çamërinë nuk punon, është mirë të quhen prej Kuvendit delegatë të krahinës së Çamërisë zotërinjtë, të cilët kanë ardhur më shpejt. Propozimi i z. Myfit bej Gjirokastra u pranua prej të gjithë zërave. Kështu delegatë të Çamërisë ishin: Veli Gërra (Rashadija) nga Gumenica, Vesel (Jakup) Vejseli nga Margëlliçi, Aziz Tahir Ajdonati nga Paramithia dhe Rexhep Demi nga Filati, Pra kështu u saktësua pjesëmarrja e delegatëve të Çamërisë në Kuvendin Historik të Vlorës.
Rasim Dinua nga krahina e Çamërisë u caktua nga qeveria e Ismail Qemalit, Sekretar i Jashtëm. Qysh në muajin dhjetor të vitit 1912 Qeveria e Vlorës i telegrafonte Rasim bej Dinos në Londër: "Kërkesa jonë e vetme synon për një Shqipëri jetëgjatë dhe homogjene, gjë që do na lejojë të mbajmë në të ardhmen marrëdhënie të mira me fqinjët"…
Ardhja e qindra luftëtarëve çamë, me në krye komandantin Muharrem Rushiti në mbështetje të Luftës të Vlorës më 1920, ishte patjetër një domethënie shumë e madhe e një qëndrim atdhetar mbarëkombëtar. Atdhetari Avni Rustemi, për të respektuar luftëtarët e krahinës së Çamërisë, i kërkoi qeverisë së asaj kohe t’i vendoste një rruge kryesore në qytetin e Vlorës emrin "Çamëria". Edhe sot e kësaj dite rruga nga sheshi në skelë të Vlorës dhe deri tek shkolla e Akademisë së Marinës quhet "Çamëria".
Lind vetiu pyetja: Mos vallë ishte ekzistenca e kësaj rruge me emrin "Çamëria" sebepi që u zgjodh çami Ali Demi (Hero i Popullit) Sekretar i Parë i Qarkorit për Zonën e Parë Operative Vlorë-Gjirokastër?!…
Rininë e tij atdhetari çam Ali Demi e kaloi në Gjimnazin e Gjirokastrës. Atje u njoh me lëvizjen antifashiste, u njoh dhe me shokët e tij të idealit, gjë për të cilët dha edhe jetën, në lulen e rinisë.
Dihet se për popullin shqiptar ka qenë gjithmonë e pranishme motoja një bie e qindra ngrihen. Atdhetari çam Ali Demi ra si hero dhe shqiptarët e krahinës së Çamërisë u çuan njëzëri të frymëzuar prej heroizmit të tij dhe krijuan batalionin Antifashist "Çamëria", i cili, midis të tjerash, ka luftuar dyzet e dy ditë pandërprerje kundra forcave nazi-fashiste në Konispol.
Jo më kot Heroi i Popullit Ali Demi është respektuar dhe vazhdon të respektohet në forma dhe në mënyra të ndryshme prej shqiptarëve. Shumë institucione kanë emrin e këtij heroi, shumë rrrugë dhe zona të ndryshme të qyteteve tona gjallojnë me këtë emër.
Motra e e këtij heroi, Nekie Demi, megjithëse shumë e moshuar, kur ka veprimtari me tematikë kombëtare shqiptare, gjen forca e energji dhe vjen për ta thënë fjalën e saj. Ajo është e pranishme gjithmonë kur përmenden Prishtina, Tetova, Tirana, Ulqini, Janina dhe Preveza.
Janë këto e shumë të tjera arsyet që çamët respektohen në të gjitha kohërat dhe zënë vazhdimisht vendin e tyre edhe në institucionet drejtuese më të larta të shtetit shqiptar.
Që në fillimet e kohës së pluripartizmit ka pasur deputetë në Parlamentin shqiptar nga krahina shqiptare e Çamërisë, ka edhe tani. Mund të përmendim deputetin Leonard Demi, por edhe drejtues si Shefki Hysa në instanca nga më të larta të shtetit.
Shqiponja nuk fluturon dot vetëm me njërin krah. Edhe Shqipëria amë nuk bën dot pa Kosovë e Çamëri…
Nga Bujar Shurdhi
ÇAMËT PJESËMARRËS NË KUVENDIN KUQ E ZI TË VLORËS
Kombi shqiptar është një dhe i pandarë dhe këtë të vërtetë e ka treguar shumë herë me vepra madhore, duke iu përgjigjur edhe situatave që i ka imponuar koha, prandaj janë organizuar shumë Kuvende mbarëkombëtare, si p.sh.: Kuvendi Kombëtar i Lezhës, në kohën e heroit tonë kombëtar Skënderbeut, Kuvendi Kombëtar i Prevezës, Kuvendi Kombëtar i Prizrenit, Kuvendi Kombëtar Kuq e Zi i Vlorës etj.
Por më vetëmohuesi ishte Kuvendi Kuq e zi i Vlorës. Ishte për brezat që kanë kaluar edhe për brezat që do të vijnë, sepse i përket një historie të asimiluar nga brezi i informatikës. Shqiptarët kishin mbi supe një robëri disa shekullore, megjithatë u zyrtarizua shtetiti shqiptar në arenën ndërkombëtare, u institucinalizua gjuha shqipe në shtetin shqiptar etj. Duhet theksuar patjetër: Pjesëmarrja në këtë kuvend ishte shumë dinjitoze nga të gjithë trevat shqiptare. Kjo bëri që edhe Qeveria e Parë Shqiptare që e kryesonte Ismail Qemali, të kishte në përbërjen e saj përfaqësues nga të gjitha krahinat shqiptare. Nga krahina shqiptare e Çamërisë ishin: Veli Gëra Rashadija nga Gumenica e Çamërisë, Vesel (Jakup) Veseli nga Margëlliçi i Çamërisë, Aziz Tahir Ajdonati nga Paramithia e Çamërisë, Rasim Bej Dino nga Preveza e Çamërisë, Rexhep Demi nga Filati i Çamërisë, Tahir Meta nga Mazreku i Çamërisë etj.
Në Vlorë Veli Gëra dha ndihmesën e tij në konsolidimin e qeverisë së Ismail Qemalit edhe për mbrojtjen e tërësisë tokësore nga pushtuesit shovinistë grekë. Emri i Veli Gërës shtohet krahas përfaqësuesve të tjerë të Kuvendit të Vlorës, edhe në protestat që iu dërguan fuqive të mëdha, për mbrojtjen e viseve jugore.
Rasim Bej Dino qysh në vitin 1905 u përfshi në Lëvizjen Kombëtare Shqiptare. Në vitet 1907-1908 kishte korespodencë më mëmëdhetarët e Egjyptit, Bukureshtit, Janinës, Prevezës dhe Bostonit, kurse në vitin 1912, pas takimit që u bë në Stamboll midis Ismail Qemalit, Hasan Prishtinës dhe Luigj Gurakuqit, Rasim Bej Dino u ngarkua me detyra diplomatike për shpalljen e Pavarësisë Kombëtare Shqiptare.
Gjatë udhëtimit në Evropë ai qëndroi në Vjenë, nga ku i shkruante Ismail Qemalit: "Gjendja e përgjithshme politike është shumë e favorshme për çështjen tonë".
Sipas porosisë së Ismail Qemalit u lidh me shoqëritë shqiptare në Evropë dhe Amerikë. Rasim Bej Dino në krye të delegacionit shqiptar së bashku me Mehmet Konicën e Filip Nogën shkuan në Londër për të paraqitur kërkesën e qeverisë shqiptare lidhur me kufijtë "Për një Shqipëri të pavarur me kufi shtetërorë etnikë", ku të përfshiheshin të katër vilajetet: Shkupi, Manastiri, Shkodra dhe Janina.
Rexhep Demi në vitin 1908 bëri përpjekje me atdhetarët e Çamërisë dhe çelën klubin patriotik "Vllazëria" të Filatit, ku u zgjodh kryetar i tij. Të njohura janë edhe ligjëratat e tij në klubin e Filatit për zakonet, traditat dhe historinë e popullit shqiptar.
Në vitet 1911-1912 u rreshtua në çetën patriotike të Muharrem Rushitit, ku mori pjesë në kryengritjen antiosmane të Shqipërisë së Jugut.
Në nëntor të vitit 1912 u zgjodh delegat i Çamërisë në Kuvendin Historik të Vlorës për Shpalljen e Pavarësisë Kombëtare.
Në gazetën "Përlindja e Shqipnis" shkruhet se delegatët e Çamërisë u pritën në Kuvendin e Vlorës me kënaqësi të madhe.
Qeveria e Vlorës e ngarkoi me detyrë për organizimin e luftëtarëve shqiptarë në frontin e luftës kundër shovinistëve grekë.
Vite me rradhë, duke shtërnguar abetaren në gji, shëtiti nëpër viset e Çamërisë, Delvinës e Shqipërisë së Jugut, për përhapjen e mësimit të gjuhës shqipe. Shpërndante libra e gazeta shqipe, të cilat i merrte nga shqiptarët e diasporës.
Një ish nxënësi i tij kujton: "Gjuha shqipe është shpirti i shqiptarëve, na thoshte Rexhepi. Çdo shqiptar e ka për detyrë të mësojë gjuhën e tij, sepse më anë të gjuhës mund të shpëtojmë vendin e kombin nga armiqtë tanë, që duan të na zhdukin".
Pra, ishin këto Kuvende Madhështore, të cilat realizuan kalanë shqiptare, sepse gurë-gurë ndërtohet kalaja. Sot Kombi shqiptar po merr frymë më lirisht. Edhe të drejtat legjitime të shqiptarëve do të realizohen, sepse ata gjithmonë kanë bërë luftë mbrojtëse dhe tjetra: sepse sot në botë ka shumë institucione, të cilat e monitorojnë nga afër situatën e rajonit të Ballkanit.
Por ka disa shtete në këtë rajon që po i sjellin shumë kokëçarje Evropës. Megjithatë NATO-ja ua dha përgjigjen dhe do t’jua japë sa herë të shkelen të drejtat legjitime të popujve të Rajonit.
ÇAMËT PJESËMARRËS NË KUVENDIN KUQ E ZI TË VLORËS
Kombi shqiptar është një dhe i pandarë dhe këtë të vërtetë e ka treguar shumë herë me vepra madhore, duke iu përgjigjur edhe situatave që i ka imponuar koha, prandaj janë organizuar shumë Kuvende mbarëkombëtare, si p.sh.: Kuvendi Kombëtar i Lezhës, në kohën e heroit tonë kombëtar Skënderbeut, Kuvendi Kombëtar i Prevezës, Kuvendi Kombëtar i Prizrenit, Kuvendi Kombëtar Kuq e Zi i Vlorës etj.
Por më vetëmohuesi ishte Kuvendi Kuq e zi i Vlorës. Ishte për brezat që kanë kaluar edhe për brezat që do të vijnë, sepse i përket një historie të asimiluar nga brezi i informatikës. Shqiptarët kishin mbi supe një robëri disa shekullore, megjithatë u zyrtarizua shtetiti shqiptar në arenën ndërkombëtare, u institucinalizua gjuha shqipe në shtetin shqiptar etj. Duhet theksuar patjetër: Pjesëmarrja në këtë kuvend ishte shumë dinjitoze nga të gjithë trevat shqiptare. Kjo bëri që edhe Qeveria e Parë Shqiptare që e kryesonte Ismail Qemali, të kishte në përbërjen e saj përfaqësues nga të gjitha krahinat shqiptare. Nga krahina shqiptare e Çamërisë ishin: Veli Gëra Rashadija nga Gumenica e Çamërisë, Vesel (Jakup) Veseli nga Margëlliçi i Çamërisë, Aziz Tahir Ajdonati nga Paramithia e Çamërisë, Rasim Bej Dino nga Preveza e Çamërisë, Rexhep Demi nga Filati i Çamërisë, Tahir Meta nga Mazreku i Çamërisë etj.
Në Vlorë Veli Gëra dha ndihmesën e tij në konsolidimin e qeverisë së Ismail Qemalit edhe për mbrojtjen e tërësisë tokësore nga pushtuesit shovinistë grekë. Emri i Veli Gërës shtohet krahas përfaqësuesve të tjerë të Kuvendit të Vlorës, edhe në protestat që iu dërguan fuqive të mëdha, për mbrojtjen e viseve jugore.
Rasim Bej Dino qysh në vitin 1905 u përfshi në Lëvizjen Kombëtare Shqiptare. Në vitet 1907-1908 kishte korespodencë më mëmëdhetarët e Egjyptit, Bukureshtit, Janinës, Prevezës dhe Bostonit, kurse në vitin 1912, pas takimit që u bë në Stamboll midis Ismail Qemalit, Hasan Prishtinës dhe Luigj Gurakuqit, Rasim Bej Dino u ngarkua me detyra diplomatike për shpalljen e Pavarësisë Kombëtare Shqiptare.
Gjatë udhëtimit në Evropë ai qëndroi në Vjenë, nga ku i shkruante Ismail Qemalit: "Gjendja e përgjithshme politike është shumë e favorshme për çështjen tonë".
Sipas porosisë së Ismail Qemalit u lidh me shoqëritë shqiptare në Evropë dhe Amerikë. Rasim Bej Dino në krye të delegacionit shqiptar së bashku me Mehmet Konicën e Filip Nogën shkuan në Londër për të paraqitur kërkesën e qeverisë shqiptare lidhur me kufijtë "Për një Shqipëri të pavarur me kufi shtetërorë etnikë", ku të përfshiheshin të katër vilajetet: Shkupi, Manastiri, Shkodra dhe Janina.
Rexhep Demi në vitin 1908 bëri përpjekje me atdhetarët e Çamërisë dhe çelën klubin patriotik "Vllazëria" të Filatit, ku u zgjodh kryetar i tij. Të njohura janë edhe ligjëratat e tij në klubin e Filatit për zakonet, traditat dhe historinë e popullit shqiptar.
Në vitet 1911-1912 u rreshtua në çetën patriotike të Muharrem Rushitit, ku mori pjesë në kryengritjen antiosmane të Shqipërisë së Jugut.
Në nëntor të vitit 1912 u zgjodh delegat i Çamërisë në Kuvendin Historik të Vlorës për Shpalljen e Pavarësisë Kombëtare.
Në gazetën "Përlindja e Shqipnis" shkruhet se delegatët e Çamërisë u pritën në Kuvendin e Vlorës me kënaqësi të madhe.
Qeveria e Vlorës e ngarkoi me detyrë për organizimin e luftëtarëve shqiptarë në frontin e luftës kundër shovinistëve grekë.
Vite me rradhë, duke shtërnguar abetaren në gji, shëtiti nëpër viset e Çamërisë, Delvinës e Shqipërisë së Jugut, për përhapjen e mësimit të gjuhës shqipe. Shpërndante libra e gazeta shqipe, të cilat i merrte nga shqiptarët e diasporës.
Një ish nxënësi i tij kujton: "Gjuha shqipe është shpirti i shqiptarëve, na thoshte Rexhepi. Çdo shqiptar e ka për detyrë të mësojë gjuhën e tij, sepse më anë të gjuhës mund të shpëtojmë vendin e kombin nga armiqtë tanë, që duan të na zhdukin".
Pra, ishin këto Kuvende Madhështore, të cilat realizuan kalanë shqiptare, sepse gurë-gurë ndërtohet kalaja. Sot Kombi shqiptar po merr frymë më lirisht. Edhe të drejtat legjitime të shqiptarëve do të realizohen, sepse ata gjithmonë kanë bërë luftë mbrojtëse dhe tjetra: sepse sot në botë ka shumë institucione, të cilat e monitorojnë nga afër situatën e rajonit të Ballkanit.
Por ka disa shtete në këtë rajon që po i sjellin shumë kokëçarje Evropës. Megjithatë NATO-ja ua dha përgjigjen dhe do t’jua japë sa herë të shkelen të drejtat legjitime të popujve të Rajonit.
Tuesday, December 4, 2007
SHEFKI HYSA
Për fisin dhe veten
U lind në Ersekë më 20 korrik 1957 në një familje intelektuale. Babai i tij, Mazari, ishte mësues me vllehtë atë periudhë dhe ndiqte shtegtimin e tyre baritor, veronte në malet e Gramozit dhe dimëronte në Sarandë, duke mos iu ndarë shkollimit të fëmijëve çobanë. Nëna, Bahrieja, ishte shtëpiake dhe shtegëtonte që të kujdesej për familjen.
Shefkiu i përket një fisi të vjetër atdhetar të vendosur në Shalës të Konispolit rreth shekullit të 18-të, ndoshta në periudhën e muslimanizimit të kësaj krahine, sepse cilësohet si një ndër shtatë fiset e para themeluese të fshatit Shalës, sipas kujtesës popullore. Vetëkuptohet ishin fis i pasur, merreshin me blektori dhe bujqësi, kishin shumë pyje, kullota dhe toka buke, rrjedhimisht do të ishin dhe atdhetarë dhe do ta mbronin edhe me gjak shtëpinë e tyre, Atdheun, nga synimet aneksuese të shovinistëve grekë.
Gjyshi i Shefkiut atdhetari i shquar Shefki Hoxha (ishin edhe fetarë brez pas brezi prandaj mbanin edhe mbiemrin "Hoxha") njihet si një ndër themeluesit e klubeve të para atdhetare të Konispolit dhe të Filatit, si financues i shkollave të para shqipe në zonën e Çamërisë (në Konispol, Filat e Gumenicë), dhe si kundërshtar i ashpër i të gjitha pushteteve, si me atë turk edhe më vonë me pushtetin mbretëror të Zogut.
Në vitet 20-të Shefki Hoxha u shqua si demokrat, përkrahës i Nolit dhe i qeverisë së tij reformiste, pavarësisht nga fakti se mund t’i prekeshin pasuritë. Ishte kjo një nga arsyet që u burgos nga Zogu. Madje për këtë arsye poeti popullor i zonës këndonte: "Telegramet venë e vinë,/ të ngrenë xhandarmërinë,/ thonë për një rebelim,/ Çamëria s’iu bindka Mbretit,/ Naltmadhnisë së Tij Ahmetit./ Në Shalës muarr Shefkinë,/ në Konispol Maze Haminë/ dhe Xhafo Pandalejmoninë"…
Shefki Hoxha u sëmur në burgun e Lezhës dhe në vitin 1936 vdiq, si pasojë e lëngatave të burgimit.
Babai i Shefki Hysës, Mazari, u përndoq si antikomunist nga diktatura, pavarësisht se shtëpia e tyre në Shalës ishte mbështetja kryesore e luftës, bazë partizane. Në vitin 1960 Mazarin e larguan nga arsimi, për shkak të vëllait të tij nacionalist, Sadedinit, të pushkatuar pa gjyq nga komunistët më 13 nëntor të vitit 1943 në spitalin partizan të Theollogos.
Pra, më në fund familja e tyre ishte përfshirë nga mekanizmi i verbër i luftës së klasave, gjë që e cënoi rëndë edhe Shefkinë, pas vdekjes së babait, Mazarit, në vitin 1976.
Megjithatë Shefkiu arriti të mbijetonte, falë genit që trashëgonte nga të parët e fisit. Pas dhjetë vjetësh përpjekjesh xheklondoniane arriti të siguronte një të drejtë studimi për letërsi në Univeristetin e Tiranës. Ishte këmbëngulja e shkrimtarit të shquar Dritëro Agolli, i cili nga pozitat e Kryetarit të Lidhjes së Shkrimtarëve dhe Artistëve të Shqipërisë, si dhe në disa raste të tjera, si edhe në rastin e Namik Manes, iu imponua strukturave të pushtetit totalitar për të rishikuar biografinë e Shefkiut, që t’i jepej e drejta e mohuar për të studiuar në Universitet.
Më në fund Shefki Hysës i ishte vlerësuar talenti prej prozatori me individualitet krijues të spikatur, siç shprehej kritika për tregimet e tij të para lirike të mirëpritura nga opinioni letrar dhe lexuesit.
"Tregimtari im i dashur, me vrojtime të çuditëshme dhe ndjenja të holla; shkrimtar i çmuar gjithmonë nga unë e të tjerët", kështu shprehej Dritëroi entuziast për të ardhmen letrare të Shefkiut dhe nuk do të zhgënjehej.
Tani, siç dihet, Shefkiu është autor i disa vëllimeve me tregime dhe romaneve nga më të pëlqyerat. Ishte drejtues i disa gazetave në vitet e pluralizmit dhe sëfundi vazhdon të jetë botues i revistës "Krahu i Shqiponjës" themeluar në mërgim në Çikago të SHBA prej shkrimtarit të shquar disident, Bilal Xhaferrit.
Pra, pas shumë përpjekjesh në vitin 1989 u diplomua për gjuhë-letërsi në Fakultetin e Historisë dhe Filologjisë të Universitetit të Tiranës. Ka kryer disa specializime në fushën e botimeve dhe të marrëdhënieve publike e ndërkombëtare.
Gjatë viteve 1991-97 ka punuar si gazetar në gazetën "Çamëria" dhe kryeredaktor në gazetat "Kombi" e "Dielli".
Që nga viti 1997 vazhdon të punojë në Administratën e Kuvendit të Shqipërisë.
Ka drejtuar dhe vazhdon të drejtojë Shoqatën Kulturore "Bilal Xhaferri" dhe Shtëpinë Botuese "Bilal Xhaferri".
Ka botuar vëllimet me tregime "Turtullesha dhe djalli" (1992), "Rrëfimet e një hajduti" (1998), "Aromë Çamërie" (2004), "Mrekullitë e rreme" (2005) dhe romanet "Robër të paqes" (1994), "Parajsa e mallkuar" (1997).
Që nga viti 1995 vazhdon të drejtojë dhe botojë të përmuajshmen "Krahu i Shqiponjës", revistë Politike, Kulturore, Letrare dhe Shoqërore, e botuar për herë të parë më 1971, në dy gjuhë, shqip e anglisht, si organ i Lidhjes Çame, në Çikago të SHBA. Themelusi, botuesi dhe drejtuesi i saj ishte Bilal Xhaferri, poet, prozator dhe publicist i shquar disident, i cili u lind më 2 nëntor 1935 në Ninat të Konispolit dhe pas një veprimtarie të madhe letraro-publicistike, vdiq në mërgim (i arratisur nga Shqipëria më 1969 si nacionalist antikomunist) më 14 tetor 1986 në Çikago të SHBA.
"Krahu i Shqiponjës" ishte një tribunë e mendimit të lirë demokratik me prirje thellësisht antikomuniste, antidiktatoriale e antienveriste, që synonte bashkimin e tërë forcave politike shqiptare në mërgim, unifikimin e mendimit, programeve dhe qëllimeve të tyre për një Shqipëri të Lirë Properëndimore.
Në faqet e revistës trajtoheshin gjerësisht problemet kombëtare shqiptare, veçanërisht çështja çame, problemi i Kosovës, i territoreve të tjera të mbetura jashtë trungut amë, Shqipërisë, si dhe problemet e komuniteteve shqiptare nëpër botë e të Diasporës.
Bilal Xhaferri arriti të botonte 39 numra.
Që në vitin 1995 e në vazhdim "Krahu i Shqiponjës" vazhdon të botohet në Tiranë, si organ i Shoqatës Kulturore "Bilal Xhaferri" (Komuniteti Kulturor i Çamërisë) themeluar e drejtuar prej gazetarit dhe shkrimtarit të njohur Shefki Hysa, i cili inicoi rikthimin në Shqipëri të eshtrave të Bilal Xhaferrit si dhe lartësimin e vlerave të jashtëzakonshme të kësaj figure të rallë të nëpërkëmbur e të flakur në harresë prej ish diktaturës komuniste shqiptare.
Shefki Hysa, në cilësinë e Botuesit dhe Kryeredaktorit të kësaj reviste të përmuajshme, me kontributet e veta dhe të miqve të tij, ka arritur të nxjerrë më shumë se 80 numra dhe vazhdon me këmbëngulje ta mbajë lart këtë piedestal të mendimit të lirë në vazhdën e idealeve të Bilal Xhaferrit.
Ideali i tij: Çamëria dhe Shqipëria etnike.
Për fisin dhe veten
U lind në Ersekë më 20 korrik 1957 në një familje intelektuale. Babai i tij, Mazari, ishte mësues me vllehtë atë periudhë dhe ndiqte shtegtimin e tyre baritor, veronte në malet e Gramozit dhe dimëronte në Sarandë, duke mos iu ndarë shkollimit të fëmijëve çobanë. Nëna, Bahrieja, ishte shtëpiake dhe shtegëtonte që të kujdesej për familjen.
Shefkiu i përket një fisi të vjetër atdhetar të vendosur në Shalës të Konispolit rreth shekullit të 18-të, ndoshta në periudhën e muslimanizimit të kësaj krahine, sepse cilësohet si një ndër shtatë fiset e para themeluese të fshatit Shalës, sipas kujtesës popullore. Vetëkuptohet ishin fis i pasur, merreshin me blektori dhe bujqësi, kishin shumë pyje, kullota dhe toka buke, rrjedhimisht do të ishin dhe atdhetarë dhe do ta mbronin edhe me gjak shtëpinë e tyre, Atdheun, nga synimet aneksuese të shovinistëve grekë.
Gjyshi i Shefkiut atdhetari i shquar Shefki Hoxha (ishin edhe fetarë brez pas brezi prandaj mbanin edhe mbiemrin "Hoxha") njihet si një ndër themeluesit e klubeve të para atdhetare të Konispolit dhe të Filatit, si financues i shkollave të para shqipe në zonën e Çamërisë (në Konispol, Filat e Gumenicë), dhe si kundërshtar i ashpër i të gjitha pushteteve, si me atë turk edhe më vonë me pushtetin mbretëror të Zogut.
Në vitet 20-të Shefki Hoxha u shqua si demokrat, përkrahës i Nolit dhe i qeverisë së tij reformiste, pavarësisht nga fakti se mund t’i prekeshin pasuritë. Ishte kjo një nga arsyet që u burgos nga Zogu. Madje për këtë arsye poeti popullor i zonës këndonte: "Telegramet venë e vinë,/ të ngrenë xhandarmërinë,/ thonë për një rebelim,/ Çamëria s’iu bindka Mbretit,/ Naltmadhnisë së Tij Ahmetit./ Në Shalës muarr Shefkinë,/ në Konispol Maze Haminë/ dhe Xhafo Pandalejmoninë"…
Shefki Hoxha u sëmur në burgun e Lezhës dhe në vitin 1936 vdiq, si pasojë e lëngatave të burgimit.
Babai i Shefki Hysës, Mazari, u përndoq si antikomunist nga diktatura, pavarësisht se shtëpia e tyre në Shalës ishte mbështetja kryesore e luftës, bazë partizane. Në vitin 1960 Mazarin e larguan nga arsimi, për shkak të vëllait të tij nacionalist, Sadedinit, të pushkatuar pa gjyq nga komunistët më 13 nëntor të vitit 1943 në spitalin partizan të Theollogos.
Pra, më në fund familja e tyre ishte përfshirë nga mekanizmi i verbër i luftës së klasave, gjë që e cënoi rëndë edhe Shefkinë, pas vdekjes së babait, Mazarit, në vitin 1976.
Megjithatë Shefkiu arriti të mbijetonte, falë genit që trashëgonte nga të parët e fisit. Pas dhjetë vjetësh përpjekjesh xheklondoniane arriti të siguronte një të drejtë studimi për letërsi në Univeristetin e Tiranës. Ishte këmbëngulja e shkrimtarit të shquar Dritëro Agolli, i cili nga pozitat e Kryetarit të Lidhjes së Shkrimtarëve dhe Artistëve të Shqipërisë, si dhe në disa raste të tjera, si edhe në rastin e Namik Manes, iu imponua strukturave të pushtetit totalitar për të rishikuar biografinë e Shefkiut, që t’i jepej e drejta e mohuar për të studiuar në Universitet.
Më në fund Shefki Hysës i ishte vlerësuar talenti prej prozatori me individualitet krijues të spikatur, siç shprehej kritika për tregimet e tij të para lirike të mirëpritura nga opinioni letrar dhe lexuesit.
"Tregimtari im i dashur, me vrojtime të çuditëshme dhe ndjenja të holla; shkrimtar i çmuar gjithmonë nga unë e të tjerët", kështu shprehej Dritëroi entuziast për të ardhmen letrare të Shefkiut dhe nuk do të zhgënjehej.
Tani, siç dihet, Shefkiu është autor i disa vëllimeve me tregime dhe romaneve nga më të pëlqyerat. Ishte drejtues i disa gazetave në vitet e pluralizmit dhe sëfundi vazhdon të jetë botues i revistës "Krahu i Shqiponjës" themeluar në mërgim në Çikago të SHBA prej shkrimtarit të shquar disident, Bilal Xhaferrit.
Pra, pas shumë përpjekjesh në vitin 1989 u diplomua për gjuhë-letërsi në Fakultetin e Historisë dhe Filologjisë të Universitetit të Tiranës. Ka kryer disa specializime në fushën e botimeve dhe të marrëdhënieve publike e ndërkombëtare.
Gjatë viteve 1991-97 ka punuar si gazetar në gazetën "Çamëria" dhe kryeredaktor në gazetat "Kombi" e "Dielli".
Që nga viti 1997 vazhdon të punojë në Administratën e Kuvendit të Shqipërisë.
Ka drejtuar dhe vazhdon të drejtojë Shoqatën Kulturore "Bilal Xhaferri" dhe Shtëpinë Botuese "Bilal Xhaferri".
Ka botuar vëllimet me tregime "Turtullesha dhe djalli" (1992), "Rrëfimet e një hajduti" (1998), "Aromë Çamërie" (2004), "Mrekullitë e rreme" (2005) dhe romanet "Robër të paqes" (1994), "Parajsa e mallkuar" (1997).
Që nga viti 1995 vazhdon të drejtojë dhe botojë të përmuajshmen "Krahu i Shqiponjës", revistë Politike, Kulturore, Letrare dhe Shoqërore, e botuar për herë të parë më 1971, në dy gjuhë, shqip e anglisht, si organ i Lidhjes Çame, në Çikago të SHBA. Themelusi, botuesi dhe drejtuesi i saj ishte Bilal Xhaferri, poet, prozator dhe publicist i shquar disident, i cili u lind më 2 nëntor 1935 në Ninat të Konispolit dhe pas një veprimtarie të madhe letraro-publicistike, vdiq në mërgim (i arratisur nga Shqipëria më 1969 si nacionalist antikomunist) më 14 tetor 1986 në Çikago të SHBA.
"Krahu i Shqiponjës" ishte një tribunë e mendimit të lirë demokratik me prirje thellësisht antikomuniste, antidiktatoriale e antienveriste, që synonte bashkimin e tërë forcave politike shqiptare në mërgim, unifikimin e mendimit, programeve dhe qëllimeve të tyre për një Shqipëri të Lirë Properëndimore.
Në faqet e revistës trajtoheshin gjerësisht problemet kombëtare shqiptare, veçanërisht çështja çame, problemi i Kosovës, i territoreve të tjera të mbetura jashtë trungut amë, Shqipërisë, si dhe problemet e komuniteteve shqiptare nëpër botë e të Diasporës.
Bilal Xhaferri arriti të botonte 39 numra.
Që në vitin 1995 e në vazhdim "Krahu i Shqiponjës" vazhdon të botohet në Tiranë, si organ i Shoqatës Kulturore "Bilal Xhaferri" (Komuniteti Kulturor i Çamërisë) themeluar e drejtuar prej gazetarit dhe shkrimtarit të njohur Shefki Hysa, i cili inicoi rikthimin në Shqipëri të eshtrave të Bilal Xhaferrit si dhe lartësimin e vlerave të jashtëzakonshme të kësaj figure të rallë të nëpërkëmbur e të flakur në harresë prej ish diktaturës komuniste shqiptare.
Shefki Hysa, në cilësinë e Botuesit dhe Kryeredaktorit të kësaj reviste të përmuajshme, me kontributet e veta dhe të miqve të tij, ka arritur të nxjerrë më shumë se 80 numra dhe vazhdon me këmbëngulje ta mbajë lart këtë piedestal të mendimit të lirë në vazhdën e idealeve të Bilal Xhaferrit.
Ideali i tij: Çamëria dhe Shqipëria etnike.
Nga Shefki Hysa
BIDONVILASIT
- Zemërimi im kësaj here i ngjan një thike, një shpate, një kobureje, një maliheri, një topi a ku ta di Unë…
- Me një fjalë, një arme. Paske rrjedhur, or Unë... Paraqet rrezikshmëri të lartë. Duan njoftuar autoritetet të të mbyllin në Çmendinë…
- E gjete! Një arme! Të më falin paqësorët e kësaj bote dhe të mos frikësohen se nuk kam ndërmend të shndërrohem në vrasës. Të më falësh edhe Ti që nuk i pëlqen rebelimet, trazirat, përplasjet, goditjet e më the të thashë të kësaj natyre, por ja që s’kisha ç’bëja, u detyrova t’u drejtohesha armëve.
- I falur qofsh! Por kam kuptuar se nuk i vë re kurrë lajthitjet e tua, or Trimi Unë, sado ta menderosësh.
- Eh! Desha s’desha më detyroi halli të armatosem e të mbrohem, të kundërpërgjigjem e të sulmoj për të zbythur Ata që më çanë k…, drejt territorit të tyre, aty ku i kruajnë brirët orë e çast me llojin e vet.
- Më ngjan se po kruhen edhe brirët e tu, or Unë, prandaj të rrosh vetë se mendja të ka lënë shëndet…
- Pra, siç të thashë, u detyrova të tjetërsohem e të rrëmbej armën për të flakur zuzarët në Bidonvilën e tyre dadaiste. Të më falë Salvador Dalia se nuk kam asgjë kundër Perandorisë së tij Artistike, Dadaizmit. Inatin e kam me Ata që ma zgjuan, me bidonvilasit, që më çanë k… me tamtamet e tyre, duke i shitur mend njëri-tjetrit se sa të mëdhenj janë në Bidonvilën e vet.
- E ç’është kjo Bidonvila, mos vallë ndonjë geto a ndonjë mal plehërishteje e krijuar me bidona bosh?
- Le të themi se është një farë perandorije e ndërtuar me bidona bosh, or Ti trutharë. Mëso ta vlerësosh kundërshtarin, sadopak, siç thotë edhe shprehja "Hasmin mos e duaj, por hakun ia ruaj"…
- Dhe ç’bëjnë këta bidonvilasit në perandorinë e tyre?
- Më preve fillin e arsyetimit, or Ti Toç. Bëjnë gjoja art e letërsi dhe thonë poshtë e lartë se janë me demek Dalitë shqiptarë nën bekimin e Dondoizmit.
- Ky Dondoizmi mos është ndonjë rrymë letrare shqiptare?
- Ç’rrymë letrare, mor të kripsha trutë?! Është rrymë hajdute…
- E çfarë vjedh?
- Përpiqet të vjedhë, më saktë. Ministri i Kulturës bashkë me zotërinë Dondo, Këshilltari i tij i Parë, duan të vjedhin Lidhjen e Shkrimtarëve dhe Artistëve të Shqipërisë.
- E si u vidhka Lidhja? A nuk është një organizatë joqeveritare jofitimprurëse, pra një nocion abstrakt?
- Duan të vjedhin Selinë e saj, ndërtesën e zyrave të administratës së Lidhjes, mor tutkun.
- E ç’e duan?
- Ta bëjnë pallat…
- Po ajo pallat është…
- Hajvan! Është pallat me tre kate e duan ta bëjnë tridhjetë.
- Punë e madhe. Le ta bëjnë… I shtohet një shumëkatësh tjetër qendrës së Kryeqytetit, Tiranës…
- Ashtu thua Ti, or kokëgdhë? E përse luftoj Unë atëherë?
- Mos lufto, kush të tha të luftosh?
- Shih, shih, kokëqypi! E di çdo të thotë të vjedhësh godinën e Lidhjes së Shkrimtarëve dhe Artistëve të Shqipërisë? Të bësh disa krime njëherësh. Së pari është ndërtesë e vjetër me arkitekturë karakteristike me vlera muzeale dhe nuk mund të prishet. E dyta është pronë private e Lidhjes dhe si e tillë është e shenjtë dhe të vret Zoti, po ta vjedhësh dhe ta prishësh, dhe më kryesorja është i vetmi tempull i kulturës shqiptare i pavarur nga hajduti Dondo.
- Prandaj kërkon ta vjedhë Ky, zotëria Dondo?
- Ta pret mendja. I therin sytë kur e sheh, prandaj është vënë në krye të bandës bidonvilase dhe kërkon ta grabisë e t’ia dhurojë Ministrit të Kulturës…
- Që Ministri i Kulturës ta bëjë Pallat Kulture?
- Ç’dërdëllis, mor Ti, Hajvan! Që t’ia dhurojë Kryeministrit…
- Dhe Kryeministri ta bëjë Pallat Qeverie?
- Oh, ç’më çmendi! Pallat Qeverie thua Ti, mor debil?! E do që t’ia dhurojë së Bijës, që Ajo të ndërtojë një pallat sa më të lartë dhe të konkurojë me dy gratë e tjera më të pasura në Shqipëri…
- Pse paska gra kaq të pasura Shqipëria?
- Nuk e di Ti, o kokëtul, se Shqipëria është pronë e tri grave, njëra më e re dhe më e pushtetshme se tjetra?! Janë tri zonja kryepolitikanësh, që rivalizojnë si e si të zhvasin njëra-tjetrën, domethënë kush e kush të zotërojë copën më të madhe të Shqipërisë.
- Atëherë u dashka të luftosh me tri kuçedra… Kanë për të të shqyer, or Unë… Harroje luftën për Lidhjen dhe Shqipërinë dhe fillo të përgatitesh për në botën e pasvdekjes…
- Me tri kuçedra? E nga na doli kjo teori?
- Or Unë, kot që më mbahesh si më i zgjuari i botës!… Godinën po e vjedh sot e Bija e Kryeministrit, Asaj nesër do t’ia vjedhë Gruaja e Dytë e pasnesër Lidhja do të bëhet pronë e Gruas së Tretë e kështu me radhë, dorë më dorë, pambarimisht pasuri e të tria grave politikane, si vetë Shqipëria…
- Me sa duket nuk ka dalë më kot shprehja "zuri buçja një lepur"… Kështu edhe puna jote, or Ti, të pret b… spango një herë në hënë…
- Patjetër, or Unë, që të rroftë mendja se po të shpie për lesh… Nuk luftohet për Lesh e Li e Lidhje me Qeverinë… Le ta vjedhin Lidhjen… Le të shkojë për Lesh Lidhja dhe jo miku im, Unë… Mos u bëj si Don Kishoti e të luftosh me mullinjtë e Dondos… Le ta grabisin Lidhjen…
- Nuk më trembin pallavrat e tua, or Ti. Dije mirë se nuk tërhiqem lehtë nga betejat e mia… Unë kushtroj: Sipas ligjeve në fuqi, blejeni Lidhjen, prisheni kur të doni dhe ndërtoni ç’të doni!… Blejeni dhe ligjet mësohuni t’i zbatoni!…
- Kësaj i thonë "Përc moj Babo" andej nga anët tona… Më kot këmbëngul, o Zotëria Unë, se nuk bëhet luftë me Ujin, Zjarrin dhe Qeverinë…
- E po Unë nuk di të tërhiqem…
- Bjeri, bjeri murit me kokë… Se Qeveria është mur e shkuar murit…
- Unë nuk kam punë me Qeverinë, do të kacafytem me Dondon dhe bidonvilasit…
- Ha, ha, ha! Nuk ta mban të matesh me Kryeministrin e as me Ministrin e Kulturës?!
- Është Dondua shkaktari e jo Kryeministri… Dondo Kryebidonvilasi ia mësoi zanatin Ministrit dhe Ministri udhëzoi Kryeministrin…
- Arsyetime boshe që nuk ma mbushin mendjen, megjithatë për kuriozitet si nisi ky debat?
- Kjo hajdutëri, thuaj, kjo luftë e madhe me Ata që duan të varrosin kulturën shqiptare, bidonvilasit dondoistodadaistë…
- Fjalëshumë e për lumë, mor zotëria Unë… Shqiptarët e gjorë, të varfër e të lodhur nuk njohin Dalinë e vërtetë francez (e dinë shumë mirë se ekziston një Balzak) dhe jo më bandën bidonvilase shqiptare, fotokopje e fotokopjeve më të shëmtuara të jashtëqitjeve të Dalisë…
- Të lumtë, or Ti. Kësaj here ke folur si burrat, njëlloj si Unë!… Dhe shmangen shqiptarët prej tyre përqeshës me shprehjen "Përc moj Babo" se na çatë k… me gjoja artin tuaj dadaistodondoist"… Bandat si bandat, duke mos e kuptuar gjuhën e figurshme të popullit, përciatin e përciatin me njëri-tjetrin pseudoartin e tyre (gjithmonë nën bekimin e Dondos) dhe të dehur nga vetëlëvdatat, delirantë, me himnpërsiatës-marshet në gojë, dalin nga territori i Bidonvilës dhe barbarisht turren drejjt qytetërimit, me një fjalë i çajnë… (kësaj here le të themi "veshët") njerëzisë. Qytetaria psherëtin si me vete "Eh, or Zot!" dhe e duruar, me një pamje tejet përçmuese në fytyrë, me shprehjen proverbiale "Përc moj Babo" në buzë, u kthen shpinën e bezdisur dhe shikon hallet e saj e shqetësuar për të siguruar bukën e përditshme.
- Eh!… I duron njerëzia, po nuk i durojmë dot Unë, Ti e miqtë tanë intelektualë dhe me të drejtë zëmë e rebelohemi. Më kupton, or Ti?!… Rebelohemi se nuk na lënë rehat në jetën tonë. Dhe i themi njëri-tjetrit: "Ia behën bidonvilasit! (Dikur thuhej: "Erdhën barbarët, vikingët, gotët, visigotët, hunët, xhingiskhanët, mongolët, sllavët, turqit, grekët"!) O burra të ngjeshim armët e t’i zbythim në Bidonvilën e tyre se po na çajnë k… Dhe duam s’duam bëhemi armëtarë si armatolët e qëmoçëm e luftëtarë si kalorësit e mbretit Artur të Kamelotit apo trimat e Skënderbeut… Pra, nga halli bëjmë armë e armatosemi e dashur padashur shndërrohemi në luftëtarë…
- Luftëtarë zeza! Ngatërrestarë thuaj! Se nuk ngacmohet tufa e grerëzave kur del nga foleja e uritur dhe vërdalliset tërbimthi për ushqim, or Unë… Lëre të bredhë se do të lodhet e do të qetësohet…
- Më fal, or Ti, Paqësori… Të më falin edhe të tjerët që nuk e duan luftën, por po të them se po demonstron një teori gandiste, kapitullante e ku di Unë se çfarë pallavrash po më dëfton… Ta dish mirë, or Ti, se bidonvilasit janë më të këqinj se barbarët e të gjitha kohërave me ato tamtamet e veta dadaiste (të bekuara nga idhulli i tyre Dondo)… Unë dhe shokët e mi tashmë i kemi rrëmbyer armët! Edhe njëherë të na falin paqësorët për trazirat, u këshilloj që të sodisin artin e armatorit nëpër dorezat e thikave, shpatave, kobureve, pushkëve e topave dhe gdhendjet, zbukurimet, ornamentet e lajlelulet e argjendta e të arta të milleve, këllëfëve e mbajtëseve të tyre. Këtë lloj arti e kemi për të kënaqur sytë e miqve, kurse tehet dhe grykat e armëve për… për Ata që na zgjuan inatin, për përcëistët dondoistë… Le të durojnë edhe ca miqtë sa t’i flakim bidonvilasit në Bidonvilë… Le të kënaqin imagjinatën edhe me artin tonë të të luftuarit… Mbase nuk jemi mjeshtra si armatolët e luftëtarët gjyshër e stërgjyshër shqiptarë, të tillë na bëri halli, por si tek armët dhe te lufta jonë shihet qartë shpirti i rebeluar ndaj së keqes bidonvilase. Dhe dihet se vlerat burojnë nga shpirti njerëzor, arti i vërtetë buron nga zemrat e intelektualëve e talenteve të mëdhenj, jo nga përciatjet e mendjeve perverse djallëzore bidonvilase. Dhe ta dish mirë, or Ti mik, se Unë dhe shokët e mi jemi burim, përrua, lumë, një rrjedhë e lirë e vërtetë e fuqishme, nuk jemi pikëz, bulëz, curril, cërrël, cërthël shtërngimi, shtërzimi e shfryrjeje diareike bidonvilase dondoiste. Me një fjalë, siç thua zotrote Ti, "Përc moj Babo", pra, britmë abuzive aromëkeqe prapanice si përcëizmi e tamtamet bidonvilase dondoiste…
- Ha, ha, ha! Të paska pjerdhur mendja të pjerdh dhe goja më duket, or Unë, me këto farë fjalime moralizuese. A je në gjendje të mbrohesh nga e keqja që po të turret? Po qe se jo, mbylle me kaq!…
- Më fal, or Ti, se u zgjata ca me këtë farë paraqitjeje mërzitëse, me këtë lloj curriculumi bezdisës dërdëllitës, por dua që të kuptosh se nuk ka në botë gjë më të shpifur se përciatjet bidonvilase, mor po as fjalët për t’i përshkruar nuk gjenden përveçse shprehjes popullore në gojën tënde: "Përc moj Babo!" Pra, një shprehje e artë popullore që i shumëzon bidonvilasit me zero. Kështu bëjmë edhe Unë e shokët e mi, i shumëzojmë me zero derisa rrinë të mbyllur në Bidonvilë dhe kruajnë brirët e kurrizin brenda llojit… Mirëpo ja që nuk durojmë dot kur Ata, të dehur e delirantë, kapërcejnë kufijtë e dalin për të bezdisur e bastisur qytetërimin me dëshirën e egër për ta shndërruar në Bidonvilë ku të jehojnë veç përciatjet e tamtamet e fantaksura dondoistodadaistodondoiste. Jo! Kjo nuk mund të durohet e të tolerohet siç bën Ti dhe qytetarët e thjeshtë. Unë dhe shokët e mi, përkundrazi, do t’i luftojmë!
- Luftoni si t’ua dojë koqja e qejfit. Po ç’kusur kanë shqiptarët që të durojnë edhe pordhët tuaja, or Unë…
- Të bidonvilasve, or Ti, Hajvan mosmirënjohës!
- E mora mesazhin. Tani të lutem, or zotëria Unë të më shpjegosh se si nisi e gjithë kjo gurgule.
- Ta shpjegoj Unë, ashtu si e kam kuptuar, se të vërtetën e plotë të kësaj potereje e dinë vetëm Ata, bidonvilasit dhe zotëria Dondo.
- Një mbrëmje ashtu befasisht e pabesisht si në të gjitha llojet e dyndjeve barbare, Atadushi, Datadushi, Fatadushi, Satadushi, Matadushi, Patadushi e të tjerë ushusha ia behën nëpër ekranet e televizioneve, vetëkuptohet me porosi e bekim të zotërisë Dondo dora vet dhe, pasi u ranë tamtameve për madhështinë e perandorisë bidonvilase ku lulëzojnë dadaizmodondoizmi e dondoizmodadaizmi i kohëve moderne shqiptare, papritur e kujtuar telepubliku, derdhën lot e thanë se dikur na paskësh ekzistuar edhe Lidhja e Shkrimtarëve dhe Artistëve të Shqipërisë dhe paskësh qenë një Dinosaur Gjigand, që tanimë për fatin e sat të keq ishte shndërruar në një Zhabë Lilipute, e cila, fatkeqësisht, në luftën e egër për mbijetesë nuk do të rezistonte gjatë. Do të vetëzhbëhej, do të vetasgjësohej… Në të tilla kushte ishte e domosdoshme, edhe për hatër të madhështisë së perandorisë bidonvilase, që të ndërmerrej një nismë për zhbërjen dhe asgjësimin një sahat e më parë të kësaj krijese fatkeqe të nëpërkëmbur prej kohërave moderne… Ndoshta mund të zbatohej një euthanazi Made in Bidonvila në këtë rast. Pra një procedurë injeksioni që mund të përshpejtonte vdekjen dhe do ta shpëtonte Zhabën nga dhimbjet e padurueshme të asaj agonie të gjatë që po përjetonte e gjora. Pra me të thënë e me të bërë: bidonvilasit shpallën zhdukjen e Zhabës-Lidhje…
- Po përse ta zhdukin kur sot ekzistojnë lloj-lloj metodash shkencore që mund ta ripërtërijnë Zhabën e ta bëjnë prapë Dinosaur. Një Lidhje-Dinosaur besoj do t’i shërbente kulturës shqiptare…
- Thua Ti, po ç’thonë Ata, bidonvilasit… Nuk i ha meraku Ata për kulturën qytetare shqiptare, por për fatin e Perandorisë Bidonvilë. Po të ripërtërihej Zhaba në Dinosaur, të gjithë do t’i kthenin sytë drejt saj, do ta adhuronin dhe askush nuk do të kujtohej për ekzistencën e Bidonvilës. Ose kulti i Lidhjes-Dinosaur, ose i Bidonvilës… Të dy kultet bashkë vetëkuptohet nuk mund të qëndrojnë, na i bëkan karshillëk njëri-tjetrit. E Bidonvila nuk mund ta durojë e ta tolerojë lulëzimin e kulturës qytetare. Atëherë, vetëkuptohet, vdekje Zhabës-Lidhje!… Ky arsyetim sipas logjikës bidonvilase, më kupton?
- Të kuptoj, por s’të marr vesh… O zotëria Unë, kjo farë Bidonvila a nuk përpiqet t’u shesë artin e vet shqiptarëve?
- Patjetër! Këtë e di dhe bufi që Ata përpiqen të na shesin atë farë përcarti…
- Po kjo Lidhja a nuk shet art?!
- Në një farë mënyre po. Më saktë shpërndan Artin e Vërtetë, pak a shumë si ato valët televizive që i kapin antenat e televizorëve dhe pastaj Unë e Ti kënaqemi duke parë bukuritë e ekranit…
- Shkëlqyeshëm! Le të vazhdojë ta bëjë Lidhja këtë punë, meqë e ka bërë dhe më parë… Ata bidonvilasit dhe Ajo Bidonvila le të shohin punën e vet në Perandorinë e tyre.
- Or Ti Toç! Nuk ke haber fare nga dynjaja?! Kështu thua Ti, po ç’thonë bidonvilasit…
- E ç’thonë se na plase?!…
- Deklarojnë me të madhe se Lidhja nuk ekziston dhe se një të vdekuri, si puna e saj, nuk ka ç’i duhet pasuria! Thonë kështu se këtu e kanë hallin, të trashëgojnë godinën e saj për qëllimet e tyre… Thonë edhe se Lidhja e meritonte të vdiste, se ishte një organizëm i ardhur nga Epoka e Gurit, më fal, do të thosha Epoka e Komunizmit… Shtojnë se një organizëm në agoni sjell më shumë dëm se dobi dhe duhet hequr qafe. Pra Zhaba-Lidhje në agoni nuk ka sesi të rrezatojë art e kulturë. Këtë mund ta bëjë vetëm e vetëm Bidonvila. Pra, poshtë Lidhja e rroftë Bidonvila! Rroftë përckultura që rrezaton Ajo… Kjo është logjika bidonvilase…
- Përsëri nuk të mora vesh, or zotrote Unë! Këta bidonvilasit nuk e duan Lidhjen meqë është organizëm i Epokës Primitive apo ngaqë tashmë është katandisur nga Dinosaur në Zhabë dhe si e tillë nuk i ka mundësitë të mbijetojë? Kjo farë gjëri e lashtë mund të shërbejë edhe si muze, mbase ka vlera muzeale, edhe për këtë meriton të jetojë… A nuk është, fjala vjen, Partia Socialiste pasardhëse e Partisë së Punës?…
- He, he! Budalla! Komunist i poshtër! Nuk hoqe dorë nga idetë komuniste… Sa për dijeni të gjitha partitë shqiptare janë pasardhëse të denja të Partisë së Punës dhe kanë të drejtë morale të bëjnë hije mbi Shqipëri se nuk i prish ndonjë punë Bidonvilës. Madje bidonvilasit në të vërtetë janë militantët më të zellshëm të këtyre partive. Me Lidhjen ndryshon puna. Bidonvila, me ato marifetet e saj prej magjistareje, kërkon ta integrojë shpirtin e Lidhjes në brendinë e vet… Pra, i duhet edhe shpirti i Zhabës…
- Shumë mirë… Shpirti i Zhabës le të integrohet në Bidonvilë, ashtu siç do të integrohet Shqipëria në Evropë…
- Ti do më çmendësh! Ç’po thua, Ti, mor tutkun?! Shqipëria do të integrohet në Evropë dhe jo në Zulustan!… Kurse Bidonvila është Zulustan e shkuar Zulustanit… A e ke idenë se ç’po më rekomandon?!… Dëshiron që Unë e Lidhja të shndërrohemi në Zulu të Afrikës?!… Hajde mik, hajde! Të lumtë!...
- E po më fal, or Unë, se nuk të vrava! Më shkrepi të bëja njëherë rolin e negociatorit të Paqes, por ky vend vdes për luftën… Në hale të gomarëve të vejë!…
- I pari Ti, or Ti, gomar e shkuar gomarit! Po qenkam edhe Unë gomar si Ti që shpresoj dritë nga terri i mendjes sate…
- Se mos i pëlqeu kujt mendimi im?! A nuk të thashë pak më parë se sot ka plot mënyra shkencore që e shndërrojnë Zhabën në Dinosaur brenda ditës? Të thashë po nuk ia vure veshin fjalës sime…
- E si na qenka ky marifet?! Ndonjë lloj magjie e zezë? Pa ma shpjego më konkretisht?!
- Po ja a nuk kanë hyrë edhe në Shqipëri ato hormonet që e rrisin dhe e pjekin brenda ditës bostanin aguridh dhe që kastravecin e bëjnë të madh sa një kungull?! Nja ca lugë hormone në grykë Zhabës esëll që pa gdhirë mirë dhe në darkë e ke Dinosaur e shkuar Dinosaurit…
- Ha, ha, ha! Po më propozon metoda alla shqiptarçe, or Ti miku im mendjefyell?! Metoda bidonvilase… E pompojnë shoku-shokun bidonvilasit me gjithfarë hormonesh dhe fryhen e fryhen si dordolecë-gogolë e trembin tërë botën. Dhe Ti më thua të bëhemi bidonvilas edhe Unë e shokët e mi shkrimtarë e artistë?!…
- E po atëherë luftoni! Kruajini brirët e thyeni qafën për një Zhabë!… Po ju zë goja lesh duke thirrur: "Lufta, Lufta, Lufta!… Dhe shkofsh për lesh, or Unë Luftëtari, bashkë me shokët e miqtë e tu!…
- T’u thaftë gjuha, or Ti, Trapi i Paqes! U bëfsh bidonvilas, or Ti, Turpi i Paqes! Ti që ëndërron të pajtosh Ujkun me Qingjin, vdeksh qesharak!… Në jetë të jetëve nuk pajtohen Ujku e Qingji, Bisha e Ushqimi, or Ti, Zhabë e shkuar Zhabës!… As bidonvilasit nuk bëhen miq… Prandaj Unë kam të Drejtë që luftoj… Dhe ta dish se e Drejta zhytet, por nuk mbytet. Herët a vonë triumfon. Unë jam Luftëtar i së Drejtës… Dhe e Drejta jonë në mos triumfoftë në institucionet e shtetit e nëpër gjykatat shqiptare, gjë që nuk bën vaki se bidonvilasit i kanë blerë, i kanë pronë të tyre gjithë pushtetet e Shqipërisë, patjetër do të triumfojë në Gjykatën e Strasburgut…
- Ha, ha, ha! Po Ata edhe Strasburgun mund ta blejnë, or Unë hajvani?!…
-E po ka një Gjithëfuqi që nuk e blejnë dot, Zotin!… Dhe vjen një ditë që ndëshkimit të Zotit nuk i shpëton askush, or budalla bidonvilas! Dhe tani më lër të rend sheshbetejave për të zmbrasur Bidonvilën nga Shqipëria ime…
Shefki Hysa
BIDONVILASIT
- Zemërimi im kësaj here i ngjan një thike, një shpate, një kobureje, një maliheri, një topi a ku ta di Unë…
- Me një fjalë, një arme. Paske rrjedhur, or Unë... Paraqet rrezikshmëri të lartë. Duan njoftuar autoritetet të të mbyllin në Çmendinë…
- E gjete! Një arme! Të më falin paqësorët e kësaj bote dhe të mos frikësohen se nuk kam ndërmend të shndërrohem në vrasës. Të më falësh edhe Ti që nuk i pëlqen rebelimet, trazirat, përplasjet, goditjet e më the të thashë të kësaj natyre, por ja që s’kisha ç’bëja, u detyrova t’u drejtohesha armëve.
- I falur qofsh! Por kam kuptuar se nuk i vë re kurrë lajthitjet e tua, or Trimi Unë, sado ta menderosësh.
- Eh! Desha s’desha më detyroi halli të armatosem e të mbrohem, të kundërpërgjigjem e të sulmoj për të zbythur Ata që më çanë k…, drejt territorit të tyre, aty ku i kruajnë brirët orë e çast me llojin e vet.
- Më ngjan se po kruhen edhe brirët e tu, or Unë, prandaj të rrosh vetë se mendja të ka lënë shëndet…
- Pra, siç të thashë, u detyrova të tjetërsohem e të rrëmbej armën për të flakur zuzarët në Bidonvilën e tyre dadaiste. Të më falë Salvador Dalia se nuk kam asgjë kundër Perandorisë së tij Artistike, Dadaizmit. Inatin e kam me Ata që ma zgjuan, me bidonvilasit, që më çanë k… me tamtamet e tyre, duke i shitur mend njëri-tjetrit se sa të mëdhenj janë në Bidonvilën e vet.
- E ç’është kjo Bidonvila, mos vallë ndonjë geto a ndonjë mal plehërishteje e krijuar me bidona bosh?
- Le të themi se është një farë perandorije e ndërtuar me bidona bosh, or Ti trutharë. Mëso ta vlerësosh kundërshtarin, sadopak, siç thotë edhe shprehja "Hasmin mos e duaj, por hakun ia ruaj"…
- Dhe ç’bëjnë këta bidonvilasit në perandorinë e tyre?
- Më preve fillin e arsyetimit, or Ti Toç. Bëjnë gjoja art e letërsi dhe thonë poshtë e lartë se janë me demek Dalitë shqiptarë nën bekimin e Dondoizmit.
- Ky Dondoizmi mos është ndonjë rrymë letrare shqiptare?
- Ç’rrymë letrare, mor të kripsha trutë?! Është rrymë hajdute…
- E çfarë vjedh?
- Përpiqet të vjedhë, më saktë. Ministri i Kulturës bashkë me zotërinë Dondo, Këshilltari i tij i Parë, duan të vjedhin Lidhjen e Shkrimtarëve dhe Artistëve të Shqipërisë.
- E si u vidhka Lidhja? A nuk është një organizatë joqeveritare jofitimprurëse, pra një nocion abstrakt?
- Duan të vjedhin Selinë e saj, ndërtesën e zyrave të administratës së Lidhjes, mor tutkun.
- E ç’e duan?
- Ta bëjnë pallat…
- Po ajo pallat është…
- Hajvan! Është pallat me tre kate e duan ta bëjnë tridhjetë.
- Punë e madhe. Le ta bëjnë… I shtohet një shumëkatësh tjetër qendrës së Kryeqytetit, Tiranës…
- Ashtu thua Ti, or kokëgdhë? E përse luftoj Unë atëherë?
- Mos lufto, kush të tha të luftosh?
- Shih, shih, kokëqypi! E di çdo të thotë të vjedhësh godinën e Lidhjes së Shkrimtarëve dhe Artistëve të Shqipërisë? Të bësh disa krime njëherësh. Së pari është ndërtesë e vjetër me arkitekturë karakteristike me vlera muzeale dhe nuk mund të prishet. E dyta është pronë private e Lidhjes dhe si e tillë është e shenjtë dhe të vret Zoti, po ta vjedhësh dhe ta prishësh, dhe më kryesorja është i vetmi tempull i kulturës shqiptare i pavarur nga hajduti Dondo.
- Prandaj kërkon ta vjedhë Ky, zotëria Dondo?
- Ta pret mendja. I therin sytë kur e sheh, prandaj është vënë në krye të bandës bidonvilase dhe kërkon ta grabisë e t’ia dhurojë Ministrit të Kulturës…
- Që Ministri i Kulturës ta bëjë Pallat Kulture?
- Ç’dërdëllis, mor Ti, Hajvan! Që t’ia dhurojë Kryeministrit…
- Dhe Kryeministri ta bëjë Pallat Qeverie?
- Oh, ç’më çmendi! Pallat Qeverie thua Ti, mor debil?! E do që t’ia dhurojë së Bijës, që Ajo të ndërtojë një pallat sa më të lartë dhe të konkurojë me dy gratë e tjera më të pasura në Shqipëri…
- Pse paska gra kaq të pasura Shqipëria?
- Nuk e di Ti, o kokëtul, se Shqipëria është pronë e tri grave, njëra më e re dhe më e pushtetshme se tjetra?! Janë tri zonja kryepolitikanësh, që rivalizojnë si e si të zhvasin njëra-tjetrën, domethënë kush e kush të zotërojë copën më të madhe të Shqipërisë.
- Atëherë u dashka të luftosh me tri kuçedra… Kanë për të të shqyer, or Unë… Harroje luftën për Lidhjen dhe Shqipërinë dhe fillo të përgatitesh për në botën e pasvdekjes…
- Me tri kuçedra? E nga na doli kjo teori?
- Or Unë, kot që më mbahesh si më i zgjuari i botës!… Godinën po e vjedh sot e Bija e Kryeministrit, Asaj nesër do t’ia vjedhë Gruaja e Dytë e pasnesër Lidhja do të bëhet pronë e Gruas së Tretë e kështu me radhë, dorë më dorë, pambarimisht pasuri e të tria grave politikane, si vetë Shqipëria…
- Me sa duket nuk ka dalë më kot shprehja "zuri buçja një lepur"… Kështu edhe puna jote, or Ti, të pret b… spango një herë në hënë…
- Patjetër, or Unë, që të rroftë mendja se po të shpie për lesh… Nuk luftohet për Lesh e Li e Lidhje me Qeverinë… Le ta vjedhin Lidhjen… Le të shkojë për Lesh Lidhja dhe jo miku im, Unë… Mos u bëj si Don Kishoti e të luftosh me mullinjtë e Dondos… Le ta grabisin Lidhjen…
- Nuk më trembin pallavrat e tua, or Ti. Dije mirë se nuk tërhiqem lehtë nga betejat e mia… Unë kushtroj: Sipas ligjeve në fuqi, blejeni Lidhjen, prisheni kur të doni dhe ndërtoni ç’të doni!… Blejeni dhe ligjet mësohuni t’i zbatoni!…
- Kësaj i thonë "Përc moj Babo" andej nga anët tona… Më kot këmbëngul, o Zotëria Unë, se nuk bëhet luftë me Ujin, Zjarrin dhe Qeverinë…
- E po Unë nuk di të tërhiqem…
- Bjeri, bjeri murit me kokë… Se Qeveria është mur e shkuar murit…
- Unë nuk kam punë me Qeverinë, do të kacafytem me Dondon dhe bidonvilasit…
- Ha, ha, ha! Nuk ta mban të matesh me Kryeministrin e as me Ministrin e Kulturës?!
- Është Dondua shkaktari e jo Kryeministri… Dondo Kryebidonvilasi ia mësoi zanatin Ministrit dhe Ministri udhëzoi Kryeministrin…
- Arsyetime boshe që nuk ma mbushin mendjen, megjithatë për kuriozitet si nisi ky debat?
- Kjo hajdutëri, thuaj, kjo luftë e madhe me Ata që duan të varrosin kulturën shqiptare, bidonvilasit dondoistodadaistë…
- Fjalëshumë e për lumë, mor zotëria Unë… Shqiptarët e gjorë, të varfër e të lodhur nuk njohin Dalinë e vërtetë francez (e dinë shumë mirë se ekziston një Balzak) dhe jo më bandën bidonvilase shqiptare, fotokopje e fotokopjeve më të shëmtuara të jashtëqitjeve të Dalisë…
- Të lumtë, or Ti. Kësaj here ke folur si burrat, njëlloj si Unë!… Dhe shmangen shqiptarët prej tyre përqeshës me shprehjen "Përc moj Babo" se na çatë k… me gjoja artin tuaj dadaistodondoist"… Bandat si bandat, duke mos e kuptuar gjuhën e figurshme të popullit, përciatin e përciatin me njëri-tjetrin pseudoartin e tyre (gjithmonë nën bekimin e Dondos) dhe të dehur nga vetëlëvdatat, delirantë, me himnpërsiatës-marshet në gojë, dalin nga territori i Bidonvilës dhe barbarisht turren drejjt qytetërimit, me një fjalë i çajnë… (kësaj here le të themi "veshët") njerëzisë. Qytetaria psherëtin si me vete "Eh, or Zot!" dhe e duruar, me një pamje tejet përçmuese në fytyrë, me shprehjen proverbiale "Përc moj Babo" në buzë, u kthen shpinën e bezdisur dhe shikon hallet e saj e shqetësuar për të siguruar bukën e përditshme.
- Eh!… I duron njerëzia, po nuk i durojmë dot Unë, Ti e miqtë tanë intelektualë dhe me të drejtë zëmë e rebelohemi. Më kupton, or Ti?!… Rebelohemi se nuk na lënë rehat në jetën tonë. Dhe i themi njëri-tjetrit: "Ia behën bidonvilasit! (Dikur thuhej: "Erdhën barbarët, vikingët, gotët, visigotët, hunët, xhingiskhanët, mongolët, sllavët, turqit, grekët"!) O burra të ngjeshim armët e t’i zbythim në Bidonvilën e tyre se po na çajnë k… Dhe duam s’duam bëhemi armëtarë si armatolët e qëmoçëm e luftëtarë si kalorësit e mbretit Artur të Kamelotit apo trimat e Skënderbeut… Pra, nga halli bëjmë armë e armatosemi e dashur padashur shndërrohemi në luftëtarë…
- Luftëtarë zeza! Ngatërrestarë thuaj! Se nuk ngacmohet tufa e grerëzave kur del nga foleja e uritur dhe vërdalliset tërbimthi për ushqim, or Unë… Lëre të bredhë se do të lodhet e do të qetësohet…
- Më fal, or Ti, Paqësori… Të më falin edhe të tjerët që nuk e duan luftën, por po të them se po demonstron një teori gandiste, kapitullante e ku di Unë se çfarë pallavrash po më dëfton… Ta dish mirë, or Ti, se bidonvilasit janë më të këqinj se barbarët e të gjitha kohërave me ato tamtamet e veta dadaiste (të bekuara nga idhulli i tyre Dondo)… Unë dhe shokët e mi tashmë i kemi rrëmbyer armët! Edhe njëherë të na falin paqësorët për trazirat, u këshilloj që të sodisin artin e armatorit nëpër dorezat e thikave, shpatave, kobureve, pushkëve e topave dhe gdhendjet, zbukurimet, ornamentet e lajlelulet e argjendta e të arta të milleve, këllëfëve e mbajtëseve të tyre. Këtë lloj arti e kemi për të kënaqur sytë e miqve, kurse tehet dhe grykat e armëve për… për Ata që na zgjuan inatin, për përcëistët dondoistë… Le të durojnë edhe ca miqtë sa t’i flakim bidonvilasit në Bidonvilë… Le të kënaqin imagjinatën edhe me artin tonë të të luftuarit… Mbase nuk jemi mjeshtra si armatolët e luftëtarët gjyshër e stërgjyshër shqiptarë, të tillë na bëri halli, por si tek armët dhe te lufta jonë shihet qartë shpirti i rebeluar ndaj së keqes bidonvilase. Dhe dihet se vlerat burojnë nga shpirti njerëzor, arti i vërtetë buron nga zemrat e intelektualëve e talenteve të mëdhenj, jo nga përciatjet e mendjeve perverse djallëzore bidonvilase. Dhe ta dish mirë, or Ti mik, se Unë dhe shokët e mi jemi burim, përrua, lumë, një rrjedhë e lirë e vërtetë e fuqishme, nuk jemi pikëz, bulëz, curril, cërrël, cërthël shtërngimi, shtërzimi e shfryrjeje diareike bidonvilase dondoiste. Me një fjalë, siç thua zotrote Ti, "Përc moj Babo", pra, britmë abuzive aromëkeqe prapanice si përcëizmi e tamtamet bidonvilase dondoiste…
- Ha, ha, ha! Të paska pjerdhur mendja të pjerdh dhe goja më duket, or Unë, me këto farë fjalime moralizuese. A je në gjendje të mbrohesh nga e keqja që po të turret? Po qe se jo, mbylle me kaq!…
- Më fal, or Ti, se u zgjata ca me këtë farë paraqitjeje mërzitëse, me këtë lloj curriculumi bezdisës dërdëllitës, por dua që të kuptosh se nuk ka në botë gjë më të shpifur se përciatjet bidonvilase, mor po as fjalët për t’i përshkruar nuk gjenden përveçse shprehjes popullore në gojën tënde: "Përc moj Babo!" Pra, një shprehje e artë popullore që i shumëzon bidonvilasit me zero. Kështu bëjmë edhe Unë e shokët e mi, i shumëzojmë me zero derisa rrinë të mbyllur në Bidonvilë dhe kruajnë brirët e kurrizin brenda llojit… Mirëpo ja që nuk durojmë dot kur Ata, të dehur e delirantë, kapërcejnë kufijtë e dalin për të bezdisur e bastisur qytetërimin me dëshirën e egër për ta shndërruar në Bidonvilë ku të jehojnë veç përciatjet e tamtamet e fantaksura dondoistodadaistodondoiste. Jo! Kjo nuk mund të durohet e të tolerohet siç bën Ti dhe qytetarët e thjeshtë. Unë dhe shokët e mi, përkundrazi, do t’i luftojmë!
- Luftoni si t’ua dojë koqja e qejfit. Po ç’kusur kanë shqiptarët që të durojnë edhe pordhët tuaja, or Unë…
- Të bidonvilasve, or Ti, Hajvan mosmirënjohës!
- E mora mesazhin. Tani të lutem, or zotëria Unë të më shpjegosh se si nisi e gjithë kjo gurgule.
- Ta shpjegoj Unë, ashtu si e kam kuptuar, se të vërtetën e plotë të kësaj potereje e dinë vetëm Ata, bidonvilasit dhe zotëria Dondo.
- Një mbrëmje ashtu befasisht e pabesisht si në të gjitha llojet e dyndjeve barbare, Atadushi, Datadushi, Fatadushi, Satadushi, Matadushi, Patadushi e të tjerë ushusha ia behën nëpër ekranet e televizioneve, vetëkuptohet me porosi e bekim të zotërisë Dondo dora vet dhe, pasi u ranë tamtameve për madhështinë e perandorisë bidonvilase ku lulëzojnë dadaizmodondoizmi e dondoizmodadaizmi i kohëve moderne shqiptare, papritur e kujtuar telepubliku, derdhën lot e thanë se dikur na paskësh ekzistuar edhe Lidhja e Shkrimtarëve dhe Artistëve të Shqipërisë dhe paskësh qenë një Dinosaur Gjigand, që tanimë për fatin e sat të keq ishte shndërruar në një Zhabë Lilipute, e cila, fatkeqësisht, në luftën e egër për mbijetesë nuk do të rezistonte gjatë. Do të vetëzhbëhej, do të vetasgjësohej… Në të tilla kushte ishte e domosdoshme, edhe për hatër të madhështisë së perandorisë bidonvilase, që të ndërmerrej një nismë për zhbërjen dhe asgjësimin një sahat e më parë të kësaj krijese fatkeqe të nëpërkëmbur prej kohërave moderne… Ndoshta mund të zbatohej një euthanazi Made in Bidonvila në këtë rast. Pra një procedurë injeksioni që mund të përshpejtonte vdekjen dhe do ta shpëtonte Zhabën nga dhimbjet e padurueshme të asaj agonie të gjatë që po përjetonte e gjora. Pra me të thënë e me të bërë: bidonvilasit shpallën zhdukjen e Zhabës-Lidhje…
- Po përse ta zhdukin kur sot ekzistojnë lloj-lloj metodash shkencore që mund ta ripërtërijnë Zhabën e ta bëjnë prapë Dinosaur. Një Lidhje-Dinosaur besoj do t’i shërbente kulturës shqiptare…
- Thua Ti, po ç’thonë Ata, bidonvilasit… Nuk i ha meraku Ata për kulturën qytetare shqiptare, por për fatin e Perandorisë Bidonvilë. Po të ripërtërihej Zhaba në Dinosaur, të gjithë do t’i kthenin sytë drejt saj, do ta adhuronin dhe askush nuk do të kujtohej për ekzistencën e Bidonvilës. Ose kulti i Lidhjes-Dinosaur, ose i Bidonvilës… Të dy kultet bashkë vetëkuptohet nuk mund të qëndrojnë, na i bëkan karshillëk njëri-tjetrit. E Bidonvila nuk mund ta durojë e ta tolerojë lulëzimin e kulturës qytetare. Atëherë, vetëkuptohet, vdekje Zhabës-Lidhje!… Ky arsyetim sipas logjikës bidonvilase, më kupton?
- Të kuptoj, por s’të marr vesh… O zotëria Unë, kjo farë Bidonvila a nuk përpiqet t’u shesë artin e vet shqiptarëve?
- Patjetër! Këtë e di dhe bufi që Ata përpiqen të na shesin atë farë përcarti…
- Po kjo Lidhja a nuk shet art?!
- Në një farë mënyre po. Më saktë shpërndan Artin e Vërtetë, pak a shumë si ato valët televizive që i kapin antenat e televizorëve dhe pastaj Unë e Ti kënaqemi duke parë bukuritë e ekranit…
- Shkëlqyeshëm! Le të vazhdojë ta bëjë Lidhja këtë punë, meqë e ka bërë dhe më parë… Ata bidonvilasit dhe Ajo Bidonvila le të shohin punën e vet në Perandorinë e tyre.
- Or Ti Toç! Nuk ke haber fare nga dynjaja?! Kështu thua Ti, po ç’thonë bidonvilasit…
- E ç’thonë se na plase?!…
- Deklarojnë me të madhe se Lidhja nuk ekziston dhe se një të vdekuri, si puna e saj, nuk ka ç’i duhet pasuria! Thonë kështu se këtu e kanë hallin, të trashëgojnë godinën e saj për qëllimet e tyre… Thonë edhe se Lidhja e meritonte të vdiste, se ishte një organizëm i ardhur nga Epoka e Gurit, më fal, do të thosha Epoka e Komunizmit… Shtojnë se një organizëm në agoni sjell më shumë dëm se dobi dhe duhet hequr qafe. Pra Zhaba-Lidhje në agoni nuk ka sesi të rrezatojë art e kulturë. Këtë mund ta bëjë vetëm e vetëm Bidonvila. Pra, poshtë Lidhja e rroftë Bidonvila! Rroftë përckultura që rrezaton Ajo… Kjo është logjika bidonvilase…
- Përsëri nuk të mora vesh, or zotrote Unë! Këta bidonvilasit nuk e duan Lidhjen meqë është organizëm i Epokës Primitive apo ngaqë tashmë është katandisur nga Dinosaur në Zhabë dhe si e tillë nuk i ka mundësitë të mbijetojë? Kjo farë gjëri e lashtë mund të shërbejë edhe si muze, mbase ka vlera muzeale, edhe për këtë meriton të jetojë… A nuk është, fjala vjen, Partia Socialiste pasardhëse e Partisë së Punës?…
- He, he! Budalla! Komunist i poshtër! Nuk hoqe dorë nga idetë komuniste… Sa për dijeni të gjitha partitë shqiptare janë pasardhëse të denja të Partisë së Punës dhe kanë të drejtë morale të bëjnë hije mbi Shqipëri se nuk i prish ndonjë punë Bidonvilës. Madje bidonvilasit në të vërtetë janë militantët më të zellshëm të këtyre partive. Me Lidhjen ndryshon puna. Bidonvila, me ato marifetet e saj prej magjistareje, kërkon ta integrojë shpirtin e Lidhjes në brendinë e vet… Pra, i duhet edhe shpirti i Zhabës…
- Shumë mirë… Shpirti i Zhabës le të integrohet në Bidonvilë, ashtu siç do të integrohet Shqipëria në Evropë…
- Ti do më çmendësh! Ç’po thua, Ti, mor tutkun?! Shqipëria do të integrohet në Evropë dhe jo në Zulustan!… Kurse Bidonvila është Zulustan e shkuar Zulustanit… A e ke idenë se ç’po më rekomandon?!… Dëshiron që Unë e Lidhja të shndërrohemi në Zulu të Afrikës?!… Hajde mik, hajde! Të lumtë!...
- E po më fal, or Unë, se nuk të vrava! Më shkrepi të bëja njëherë rolin e negociatorit të Paqes, por ky vend vdes për luftën… Në hale të gomarëve të vejë!…
- I pari Ti, or Ti, gomar e shkuar gomarit! Po qenkam edhe Unë gomar si Ti që shpresoj dritë nga terri i mendjes sate…
- Se mos i pëlqeu kujt mendimi im?! A nuk të thashë pak më parë se sot ka plot mënyra shkencore që e shndërrojnë Zhabën në Dinosaur brenda ditës? Të thashë po nuk ia vure veshin fjalës sime…
- E si na qenka ky marifet?! Ndonjë lloj magjie e zezë? Pa ma shpjego më konkretisht?!
- Po ja a nuk kanë hyrë edhe në Shqipëri ato hormonet që e rrisin dhe e pjekin brenda ditës bostanin aguridh dhe që kastravecin e bëjnë të madh sa një kungull?! Nja ca lugë hormone në grykë Zhabës esëll që pa gdhirë mirë dhe në darkë e ke Dinosaur e shkuar Dinosaurit…
- Ha, ha, ha! Po më propozon metoda alla shqiptarçe, or Ti miku im mendjefyell?! Metoda bidonvilase… E pompojnë shoku-shokun bidonvilasit me gjithfarë hormonesh dhe fryhen e fryhen si dordolecë-gogolë e trembin tërë botën. Dhe Ti më thua të bëhemi bidonvilas edhe Unë e shokët e mi shkrimtarë e artistë?!…
- E po atëherë luftoni! Kruajini brirët e thyeni qafën për një Zhabë!… Po ju zë goja lesh duke thirrur: "Lufta, Lufta, Lufta!… Dhe shkofsh për lesh, or Unë Luftëtari, bashkë me shokët e miqtë e tu!…
- T’u thaftë gjuha, or Ti, Trapi i Paqes! U bëfsh bidonvilas, or Ti, Turpi i Paqes! Ti që ëndërron të pajtosh Ujkun me Qingjin, vdeksh qesharak!… Në jetë të jetëve nuk pajtohen Ujku e Qingji, Bisha e Ushqimi, or Ti, Zhabë e shkuar Zhabës!… As bidonvilasit nuk bëhen miq… Prandaj Unë kam të Drejtë që luftoj… Dhe ta dish se e Drejta zhytet, por nuk mbytet. Herët a vonë triumfon. Unë jam Luftëtar i së Drejtës… Dhe e Drejta jonë në mos triumfoftë në institucionet e shtetit e nëpër gjykatat shqiptare, gjë që nuk bën vaki se bidonvilasit i kanë blerë, i kanë pronë të tyre gjithë pushtetet e Shqipërisë, patjetër do të triumfojë në Gjykatën e Strasburgut…
- Ha, ha, ha! Po Ata edhe Strasburgun mund ta blejnë, or Unë hajvani?!…
-E po ka një Gjithëfuqi që nuk e blejnë dot, Zotin!… Dhe vjen një ditë që ndëshkimit të Zotit nuk i shpëton askush, or budalla bidonvilas! Dhe tani më lër të rend sheshbetejave për të zmbrasur Bidonvilën nga Shqipëria ime…
Shefki Hysa
Monday, December 3, 2007
Flakadanë të bardhë
(Kushtuar Bilal Xhaferrit)
Në qaf' të Botës, Bilal:
Ylberi sa një vetull
Dhe fytyra jote
Sa një sy i zbehur,
Ngulur në kupë të qiellit...
Matanë - e harruar, Çamëria.
Në qaf' të Botës, Bilal:
Ti dhe Shefki Hysa flakadanë të bardhë
Që të çojnë në qytete malli,
Rrethuar me tela…
Leh nën hënë
Murga e Bedri Myftarit...
Vetëtijnë thikat e Zervës,
Rënkimet u bënë zogj dimri,
Të heshtur.
Era
Mbledh monologjet e muhaxhirëve,
Si çobani i dhimbsur,
Delet pas natës ujkore...
Në qaf' të Botës, Bilal:
"Balada Çame",
Këmbëzbathur,
Kalon vijës së nxehtë të ylberit,
T'i lutet Zotit:
"Të mos ketë më muhaxhirë
Në të katër anët e Globit"!…
Xhemil Lato
(Kushtuar Bilal Xhaferrit)
Në qaf' të Botës, Bilal:
Ylberi sa një vetull
Dhe fytyra jote
Sa një sy i zbehur,
Ngulur në kupë të qiellit...
Matanë - e harruar, Çamëria.
Në qaf' të Botës, Bilal:
Ti dhe Shefki Hysa flakadanë të bardhë
Që të çojnë në qytete malli,
Rrethuar me tela…
Leh nën hënë
Murga e Bedri Myftarit...
Vetëtijnë thikat e Zervës,
Rënkimet u bënë zogj dimri,
Të heshtur.
Era
Mbledh monologjet e muhaxhirëve,
Si çobani i dhimbsur,
Delet pas natës ujkore...
Në qaf' të Botës, Bilal:
"Balada Çame",
Këmbëzbathur,
Kalon vijës së nxehtë të ylberit,
T'i lutet Zotit:
"Të mos ketë më muhaxhirë
Në të katër anët e Globit"!…
Xhemil Lato
"Parajsa" e humbur
Shënime për librin "Nata e qiparisave të huaj" e Artur Spanjollit
"Nata e qiparisave të huaj" e krijuesit të ri Artur Spanjolli është një përmbledhje me poezi dhe esse që shpreh në thelb filozofinë e moshës së tij. Arturi njëzetëvjeçar çuditërisht i ngjan një plaku të mençur në krijimet e veta. Kjo vjen, ndoshta, ngaqë ka rendur aq shumë në kërkim të parajsës së ëndërruar, saqë edhe nëse do ta gjente atë (?!), do të ishte si diçka e pavlerë për shpirtin e tij të stërmunduar që tanimë ka humbur diçka prej asaj që quhet parajsë shpirtërore-ndjeshmërinë. Kjo vjen thjesht se për të arritur një sukses të moshës ai, si shumë të rinj shqiptarë, ka harxhuar tërë potencia1in shpirtëror, atë potencial që në kushte normale do ta ndihmonte për të ndërtuar "parajsën" e tërë jetës së tij.
Sidoqoftë, tjetër gjë peripecitë e jetës e tjetër gjë vlera e krijimtarisë; Arturi në "Nata e qiparisave të huaj" shprehet si një autor i pjekur, megjithëse ky është botimi i parë. Odiseja e jetës së tij nëpër Ita1i e veçanërisht në Firence, ku arrin të marrë pjesë në një konkurs letrar dhe fiton jo vetëm një çmim, po edhe një mundësi për t'u regjistruar në Universitetin e këtij qyteti të lashtë, për letërsi moderne, i ka dhënë përvojën e një emigranti të regjur. Përvoja në njërën anë si dhe përmbledhja e krijimeve të zgjedhura, nga tre vëllime të ndryshme, brenda një libri, e bëjnë botimin "Nata e qiparisave të huaj" një vepër të spikatur për autorin njëzetëvjeçar.
Botimet që do të dalin më vonë do ta prezantojnë edhe më denjësisht Artur Spanjollin, megjithatë le të kënaqemi si fillim me këtë libër, i nderuar lexues.
Si të mbetemi të kënaqur le t’i urojmë suksese të mëtejshme këtij poeti e prozatori të gatuar prej jetës në një mënyrë disi të veçantë...
Shefki Hysa
Shënime për librin "Nata e qiparisave të huaj" e Artur Spanjollit
"Nata e qiparisave të huaj" e krijuesit të ri Artur Spanjolli është një përmbledhje me poezi dhe esse që shpreh në thelb filozofinë e moshës së tij. Arturi njëzetëvjeçar çuditërisht i ngjan një plaku të mençur në krijimet e veta. Kjo vjen, ndoshta, ngaqë ka rendur aq shumë në kërkim të parajsës së ëndërruar, saqë edhe nëse do ta gjente atë (?!), do të ishte si diçka e pavlerë për shpirtin e tij të stërmunduar që tanimë ka humbur diçka prej asaj që quhet parajsë shpirtërore-ndjeshmërinë. Kjo vjen thjesht se për të arritur një sukses të moshës ai, si shumë të rinj shqiptarë, ka harxhuar tërë potencia1in shpirtëror, atë potencial që në kushte normale do ta ndihmonte për të ndërtuar "parajsën" e tërë jetës së tij.
Sidoqoftë, tjetër gjë peripecitë e jetës e tjetër gjë vlera e krijimtarisë; Arturi në "Nata e qiparisave të huaj" shprehet si një autor i pjekur, megjithëse ky është botimi i parë. Odiseja e jetës së tij nëpër Ita1i e veçanërisht në Firence, ku arrin të marrë pjesë në një konkurs letrar dhe fiton jo vetëm një çmim, po edhe një mundësi për t'u regjistruar në Universitetin e këtij qyteti të lashtë, për letërsi moderne, i ka dhënë përvojën e një emigranti të regjur. Përvoja në njërën anë si dhe përmbledhja e krijimeve të zgjedhura, nga tre vëllime të ndryshme, brenda një libri, e bëjnë botimin "Nata e qiparisave të huaj" një vepër të spikatur për autorin njëzetëvjeçar.
Botimet që do të dalin më vonë do ta prezantojnë edhe më denjësisht Artur Spanjollin, megjithatë le të kënaqemi si fillim me këtë libër, i nderuar lexues.
Si të mbetemi të kënaqur le t’i urojmë suksese të mëtejshme këtij poeti e prozatori të gatuar prej jetës në një mënyrë disi të veçantë...
Shefki Hysa
Subscribe to:
Posts (Atom)
